5. Sınıf Yeni Müfredat: Sayıların Yazımı

 1)Birden fazla kelimeden oluşan sayılar ayrı yazılır:

dört yüz, iki yüz elli dört, bin üç yüz elli dokuz vb. 

2) Dört veya daha çok basamaklı sayılar sondan sayılmak üzere üçlü gruplara ayrılarak yazılır ve aralarına nokta konur: 

2.550, 122.958, 53.250.928 vb. 

3. Sıra sayıları yazıyla ve rakamla gösterilebilir. Rakamla gösteril­mesi durumunda ya rakamdan sonra bir nokta konur ya da rakamdan sonra kesme işareti konularak derece gösteren ek yazılır:

12., 68., 25’inci, 76’ncı vb.

UYARI: Sıra sayıları ekle gösterildiklerinde rakamdan sonra sa­dece kesme işareti ve ek yazılır, ayrıca nokta konmaz: 

18.’inci değil 18’inci, 12.’nci değil 12’nci vb.

4) Üleştirme sayıları rakamla değil yazıyla belirtilir: 

3'er değil üçer, 7’şer değil yedişer, 100’er değil yüzer vb.

Örnek Soru:

Aşağıdakilerin hangisinde sayıların yazımıyla ilgili yanlışlık yapılmıştır? 

A) Toplantıya on yedi kişi katılmış. 

B) Derneğimizin bütçesi bu sene 42.500 liraymış. 

C) Ablamın yaptığı kekten hepimize 3'er dilim düştü. 

D) İş ilanına yüz elli iki kişi başvurmuş. 

ÇÖZÜM: Üleştirme sayıları rakamla değil yazıyla belirtilir. 

❌ 3'er 

✅ üçer 

Dolayısıyla doğru cevap C seçeneğidir. 

5. Sınıf Yeni Müfredat: Büyük Harflerin Kullanıldığı Yerler

Bu yazımızda 5.sınıf yeni müfredat konusu olan "Büyük Harflerin Kullanıldığı Yerler" konusunu anlatacağız. 

Büyük Harflerin Kullanıldığı Yerler

1) Cümle büyük harfle başlar. 

Ak akçe kara gün içindir.

Bugün Türkçe sınavımız var.

2) Dizeler (mısralar) büyük harfle başlar.

Bin atlı akınlarda çocuklar gibi şendik 

Bin atlı o gün dev gibi bir orduyu yendik 

3) Özel adlar büyük harfle başlar. 

a) Kişi adlarıyla soyadları büyük harfle başlar. 

Mustafa Kemal Atatürk, İsmet İnönü, Aziz Sancar, Cahit Sıtkı Tarancı, Yunus Emre…

b) Kişi adlarından önce ve sonra gelen ünvanlar, saygı sözleri, rütbe adları ve lakaplar büyük harfle başlar. 

Gazi Mustafa Kemal Atatürk, Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk, Kaymakam Sami Bey, Sayın Prof. Dr. Aziz Sancar, Merve Hanım, Mehmet Efendi, Yüzbaşı Cemil, Binbaşı Selim, Mareşal Fevzi Çakmak, Mimar Sinan, Fatih Sultan Mehmet, Yavuz Sultan Selim, Genç Osman 

Akrabalık bildiren kelimeler küçük harfle başlar. 

Mehmet amca, Kemal dayı, Ayşe teyze, Gülay abla 

NOT: Akrabalık adı olup lakap veya ünvan olarak kullanılan kelimeler büyük harfle başlar: 

Baba Gündüz, Dayı Kemal, Hala Sultan, Nene Hatun…

4) Hitap ifadeleri büyük harfle başlar. 

Değerli Öğretmenim,

Sevgili Arkadaşım, 

Sayın Bakan, 

Sayın Vali, 

Değerli Dinleyiciler,

5) Hayvanlara verilen özel isimler büyük harfle başlar. 

Boncuk, Pamuk, Karabaş, Fındık vb. 

6) Millet isimleri büyük harfle başlar. 

Türk, Alman, Fransız, İspanyol, İngiliz, Japon, Rus, İtalyan vb. 

7) Dil adları büyük harfle başlar. 

Türkçe, İngilizce, Fransızca, Arapça, Almanca, Rusça, İspanyolca vb. 

8) Devlet adları büyük harfle başlar. 

Türkiye Cumhuriyeti, İspanya, Azerbaycan, Almanya, Fransa, Suudi Arabistan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Amerika Birleşik Devletleri vb.

9) Yer adları (il, ilçe, köy, semt, bölge, kıta vb.) büyük harfle başlar. 

İstanbul, Ankara, Bursa, Adana; Sarıyer, Altındağ, Çankaya, Esenyurt; İç Anadolu, Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu; Avrupa, Asya, Afrika vb. 

10) Mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak adlarında geçen “mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak” kelimeleri büyük harfle başlar. 

Başpınar Mahallesi, Orhan Kemal Caddesi, İnkılap Sokağı, Güneş Sokak, Taksim Meydanı, Ziya Gökalp Bulvarı vb. 

11) Saray, köşk, han, kale, köprü, kule, anıt vb. yapı adlarının bütün kelimeleri büyük harfle başlar. 

Topkapı Sarayı, Dolmabahçe Sarayı, Çankaya Köşkü, Horozlu Han, Ankara Kalesi, Galata Köprüsü, Beyazıt Kulesi, Bilge Kağan Anıtı vb. 

12) Yer adlarında ilk isimden sonra gelen ve deniz, nehir, göl, dağ, boğaz vb. tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar. 

Ege Denizi, Ağrı Dağı, Fırat Nehri, Van Gölü, Çanakkale Boğazı vb. 

NOT: Özel ada dahil olmayıp tamlama kuran şehir, il, ilçe, belde, köy vb. sözler küçük harfle başlar. 

Ankara ili, Ankara şehri, Altındağ ilçesi, Karaören köyü, Uzungöl beldesi vb. 

13) Kurum, kuruluş ve kurul adlarının her kelimesi büyük harfle başlar. 

Türkiye Büyük Millet Meclisi, Türk Dil Kurumu, Türk Tarih Kurumu, Ankara Üniversitesi, Atatürk Lisesi, Kaşgarlı Mahmut Ortaokulu, Ali Kuşçu İlkokulu, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Çocuk Esirgeme Kurumu, Bakanlar Kurulu, Talim ve Terbiye Kurulu, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü vb.

14) Kitap, dergi, gazete ve sanat eserlerinin her kelimesi büyük harfle başlar. 

Nutuk, Safahat, İstiklal Marşı, Sinekli Bakkal, Türk Dili, Varlık, Hürriyet, Milliyet, Kaplumbağa Terbiyecisi

NOT: Kitap, makale, tiyatro eseri, kurum adı vb. özel adlarda yer alan kelimelerin ilk harfleri büyük yazıldığında “ve, ile, ya, veya, yahut, ki, da, de” sözleriyle “mı, mi, mu, mü” soru eki küçük harfle yazılır. 

Suç ve Ceza, Leyla ile Mecnun, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu 

15) Belirli bir tarih bildiren ay ve gün adları büyük harfle yazılır. 

23 Nisan’da bir tiyatro oyunu sergileyeceğiz. 

Belirli bir tarihi belirtmeyen ay ve gün adları küçük harfle başlar. 

Son sınavıma nisan ayında gireceğim. 

Dert ile İlgili Atasözleri

 Atalarımızın uzun gözlem ve deneyimleri sonucunda oluşmuş, öğüt veren, az sözle çok şey anlatan özlü sözlere atasözleri denir.

Atasözlerinin Özellikleri

a) Atasözleri anonimdir başka bir deyişle söyleyeni belli değildir ve halkın ortak malıdır.

b) Atasözleri kalıplaşmış sözler olduğu için atasözlerini oluşturan sözcüklerin yeri değiştirilemez ve bu sözcükler başka sözcüklerle değiştirilemez. Örneğin; “Damlaya damlaya göl olur.” atasözünü “Göl olur damlaya damlaya.” ya da “Damlaya damlaya havuz olur.” şeklinde değiştiremeyiz.

c) Atasözleri genel yargılar bildirir. Genel yargılar bildirirken de ders verici bir nitelik taşır.

ç) Atasözleri genellikle mecaz anlamlıdır.

Atasözlerinin tanımını yaptıktan ve özelliklerine değindikten sonra "dert ile ilgili atasözleri listesi" ne yer verelim:

Derdini söylemeyen (veya anlatmayan) derman bulamaz:

İnsan sıkıntısını başkasına açıklayarak giderebilir. 

Derdi veren devasını da verir:

Her sıkıntının, üzüntünün bir çaresi vardır. 

Dert gider amma yeri boş kalmaz:

İnsan bir dertten kurtulduğunda onun yerine başka bir dert geleceğini iyi bilmelidir. 

Derdin yoksa söylen, borcun yoksa evlen:

Derdi olmayan kimse önemsiz şeyleri kendisine dert edinerek söylenir, borcu olmayan kimse de evlenirken birçok şey satın almak zorunda kaldığı için borçlanır. 

Dert ağlatır, aşk söyletir:

Derdi olan acı çeker, ağlar; âşık olan kimse de içindeki duyguları dışa vurup ferahlamak için durmadan söylenir. 

Dert, çekene göredir:

Bir derdin ağırlığı, hafifliği ona uğrayan kimsenin etkilenme derecesiyle ölçülür.