Atalarımızın uzun gözlem ve deneyimleri sonucunda oluşmuş, öğüt veren, az sözle çok şey anlatan özlü sözlere atasözleri denir.
Atasözlerinin Özellikleri
a) Atasözleri anonimdir başka bir deyişle söyleyeni belli değildir ve halkın ortak malıdır.
b) Atasözleri kalıplaşmış sözler olduğu için atasözlerini oluşturan sözcüklerin yeri değiştirilemez ve bu sözcükler başka sözcüklerle değiştirilemez. Örneğin; “Damlaya damlaya göl olur.” atasözünü “Göl olur damlaya damlaya.” ya da “Damlaya damlaya havuz olur.” şeklinde değiştiremeyiz.
c) Atasözleri genel yargılar bildirir. Genel yargılar bildirirken de ders verici bir nitelik taşır.
ç) Atasözleri genellikle mecaz anlamlıdır.
Atasözlerinin tanımını yaptıktan ve özelliklerine değindikten sonra "Komşulukla ilgili atasözleri listesi" ne yer verelim:
Komşu komşunun külüne muhtaçtır:
Komşular en küçük şey için bile birbirlerine muhtaçtırlar.
Ev alma, komşu al:
Komşuluk ilişkileri, iyi komşuya sahip olma çok çok önemlidir.
Komşu ekmeği komşuya borçtur:
Komşunuz size bir ikramda bulunur, bir şey armağan ederse siz de ona ikramda bulunmalı, armağan vermelisiniz.
Komşu kızı almak, kalaylı kaptan su içmek gibidir:
Komşu kızını almaya karar veren, ailenin ve kızın durumunu, gidişini iyi bildiğinden içi rahat olarak bu ilişkiyi kurar.
Komşunu iki inekli iste ki kendin bir inekli olasın:
Başkasının daha iyi durumda olmasını iste ki Tanrı da seni ondursun.
Komşu iti komşuya ürümez:
Komşudaki uygunsuz kişi, başkalarını incitse de komşusunu rahatsız etmez.
Gülme komşuna, gelir başına:
Birinin başına gelen kötü bir durum senin de başına gelebilir.
Komşunun tavuğu komşuya kaz görünür:
Başka bir kimsenin malı bize olduğundan daha değerli görünür.
Kaynak: TDK
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder